Informacje o programie Grundtvig

Program Grundtvig w programie „Uczenie się przez całe życie” (Lifelong Learning Programme - LLP)

Program Grundtvig dotyczy niezawodowej edukacji osób dorosłych i wspiera współpracę na poziomie europejskim w tym obszarze. Skierowany jest do różnego typu organizacji zajmujących się niezawodową edukacją dorosłych - ich słuchaczy i pracowników. Promuje przede wszystkim współpracę w zakresie edukacji tych osób dorosłych, które są z grup wymagających szczególnego wsparcia, takich jak: osoby niepełnosprawne, osoby starsze, mniejszości narodowe i etniczne, osoby o niskich kwalifikacjach, a także zamieszkujące tereny o utrudnionym dostępie do oferty edukacyjnej dla dorosłych.

Osoba dorosła w rozumieniu programu Grundtvig to każda osoba, która zakończyła już edukację formalną w szkole i ew. ukończyła studia wyższe, niezależnie od tego, czy otrzymała świadectwo lub dyplom ukończenia szkoły. Działania programu Grundtvig mogą dotyczyć również młodych osób dorosłych, które jeszcze się uczą w szkołach lub studiują, o ile działania te dotyczą oferty edukacyjnej dla dorosłych, a nie programu nauczania w szkole czy uczelni (np. wieczorowe kursy językowe, komputerowe; zajęcia dotyczące rozwoju osobistego, edukacji międzypokoleniowej, edukacji międzykulturowej, itd.).

Przykładowe obszary tematyczne:

  • rozwijanie kompetencji kluczowych u dorosłych (np. nauka języków obcych, kompetencje informatyczne, kompetencje społeczne i obywatelskie, umiejętność uczenia się, świadomość i ekspresja kulturalna, przedsiębiorczość)
  • metodyka nauczania osób dorosłych
  • uczenie się osób w starszym wieku, edukacja międzypokoleniowa
  • edukacja rodziców
  • sposoby motywowania osób dorosłych do dalszej nauki, zwłaszcza tych, które ją przedwcześnie przerwały
  • niezawodowa edukacja osób niepełnosprawnych
  • niezawodowa edukacja dorosłych na terenach wiejskich
  • niezawodowa edukacja osadzonych
  • niezawodowa edukacja migrantów
  • edukacja interkulturowa
  • edukacja prozdrowotna
  • edukacja konsumencka
  • zagadnienia z zakresu alfabetyzacji dorosłych (adult literacy)

W programie Grundtvig występuje 10 akcji podzielonych na 2 zasadnicze typy działań:

  • akcje zdecentralizowane, obsługiwane przez Narodowe Agencje w poszczególnych krajach
  • akcje scentralizowane, obsługiwane przez Agencję Wykonawczą w Brukseli

Akcje zdecentralizowane

Akcje zarządzane i obsługiwane na szczeblu krajowym przez Narodowe Agencje: trzy pierwsze mają charakter projektów lub warsztatów realizowanych przez organizacje i nastawione są na aktywne zaangażowanie dorosłych słuchaczy i kadry edukacyjnej dorosłych, w tym w wyjazdy zagraniczne, natomiast cztery następne dotyczą zagranicznych wyjazdów indywidualnych kadry.

  1. Projekty Partnerskie Grundtviga (Grundtvig Learning Partnerships)
  2. Projekty Wolontariatu Seniorów (Senior Volunteering Projects)
  3. Warsztaty Grundtviga (Grundtvig Workshops)
  4. Kursy doskonalenia zawodowego kadry dla edukacji dorosłych (In-Service Training for adult education staff)
  5. Wizyty i wymiana kadry dla edukacji dorosłych (Visits & Exchanges for adult education staff)
  6. Asystentury Grundtviga (Grundtvig Assistantships)
  7. Wizyty Przygotowawcze Grundtviga (Grundtvig Preparatory Visits)

Akcje scentralizowane

Akcje zarządzane przez Agencję Wykonawczą w Brukseli (Executive Agency) działającą przy Komisji Europejskiej.

  1. Projekty Wielostronne (Multilateral Projects)
  2. Sieci Grundtviga (Grundtvig Networks)
  3. Działania Towarzyszące (Accompanying Measures)

Kto może korzystać z programu

  • dorośli słuchacze (osoby dorosłe uczące się) za pośrednictwem organizacji prowadzących edukację dorosłych
  • organizacje oferujące możliwości edukacji dorosłych oraz kadra tych organizacji
  • organizacje non-profit, organizacje wolontariackie i pozarządowe (NGOs) prowadzące edukację dorosłych
  • placówki zajmujące się kształceniem lub doskonaleniem kadry edukacji dorosłych
  • podmioty świadczące usługi doradztwa zawodowego i poradnictwa oraz usługi informacyjne dotyczące dowolnych aspektów edukacji dorosłych
  • osoby i podmioty odpowiedzialne za systemy i strategie dotyczące dowolnych aspektów edukacji dorosłych na poziomie lokalnym, regionalnym i krajowym
  • stowarzyszenia i przedstawiciele osób związanych z edukacją dorosłych, w tym stowarzyszenia osób uczących się i nauczycieli/edukatorów dorosłych
  • ośrodki badawcze, szkoły wyższe, przedsiębiorstwa i inne podmioty zajmujące się kwestiami edukacji dorosłych

Prosimy również o zapoznanie się z odpowiedziami na najczęściej zadawane pytania (szczególnie pyt. nr 1 i 2).

Główne cele programu Grundtvig

  • odpowiadanie na wyzwania edukacyjne związane ze starzeniem się populacji w Europie
  • pomoc w zapewnianiu osobom dorosłym ścieżek poprawy ich wiedzy i kompetencji

Cele operacyjne programu Grundtvig

  • poprawa pod względem jakościowym i ilościowym oraz pod względem dostępności ogólnoeuropejskiej mobilności osób biorących udział w edukacji dorosłych, tak, by wesprzeć mobilność co najmniej 7000 tych osób w 2013 r.
  • poprawa pod względem jakościowym i ilościowym współpracy pomiędzy organizacjami zajmującymi się edukacją dorosłych w Europie
  • zapewnienie alternatywnych możliwości dostępu do edukacji dorosłych osobom z grup wymagających szczególnego wsparcia oraz z defaworyzowanych grup społecznych, w szczególności osobom starszym oraz osobom, które zaniechały kształcenia bez osiągnięcia podstawowych kwalifikacji
  • ułatwienie rozwoju innowacyjnych praktyk w dziedzinie edukacji dorosłych, a także ich transferu, w tym z kraju uczestniczącego do innych krajów
  • wspieranie tworzenia innowacyjnych i opartych na TIK (technologie informacyjno-komunikacyjne) treści, usług, metodologii nauczania oraz praktyk w zakresie uczenia się przez całe życie
  • poprawa metod dydaktycznych oraz zarządzania organizacjami edukacji dorosłych

Kraje uprawnione w programie (w 2013 roku)

28 krajów UE: Austria, Belgia, Bułgaria, Chorwacja, Cypr, Czechy, Dania, Estonia, Finlandia, Francja, Grecja, Hiszpania, Holandia, Irlandia, Litwa, Luksemburg, Łotwa, Malta, Niemcy, Polska, Portugalia, Rumunia, Słowacja, Słowenia, Szwecja, Węgry, Włochy, Zjednoczone Królestwo

oraz: Islandia, Liechtenstein, Norwegia, Szwajcaria, Turcja

Uprawione w programie w ograniczony sposób są również: Albania, Bośnia i Hercegowina, była jugosłowiańska republika Macedonii, Czarnogóra oraz Serbia (patrz: Zaproszenie do składania wniosków na rok 2013).

Informacje o dostępnym budżecie dla akcji zdecentralizowanych programu Grundtvig

Budżet akcji zdecentralizowanych programu Grundtvig w Polsce

rok 2013 - budżet zakontraktowany: 2 651 000 euro (możliwe zwiększenie o rezerwę europejską)

rok 2012 - budżet zakontraktowany: 3 654 000 euro

rok 2011 - budżet zakontraktowany: 3 123 000 euro

rok 2010 - budżet zakontraktowany: 2 419 000 euro

rok 2009 - budżet zakontraktowany: 2 550 175 euro

rok 2008 - budżet zakontraktowany: 1 513 000 euro

rok 2007 - budżet zakontraktowany: 1 297 146 euro

Miejsce programu Grundtvig wśród innych programów Wspólnoty Europejskiej

Program Grundtvig funkcjonował do roku 2006/07 jako część programu Socrates II, realizowanego w latach 2000-2006. Od roku 2007 realizowany jest następny siedmioletni program o jakże bliskiej idei Grundtviga nazwie „Uczenie się przez całe życie” (Lifelong Learning Programme – LLP).

Zarówno program Socrates, jak i program "Uczenie się przez całe życie" są programami edukacyjnymi Wspólnoty Europejskiej promującymi i wspierającymi międzynarodową współpracę w edukacji. Program Grundtvig jest jednym z czterech głównych programów sektorowych w programie „Uczenie się przez całe życie”.

Struktura programu „Uczenie się przez całe życie”

Cztery główne programy sektorowe

Comenius

Edukacja szkolna

Erasmus

Szkolnictwo wyższe

Leonardo da Vinci

Kształcenie i szkolenie zawodowe

Grundtvig

Edukacja dorosłych*

Program Międzysektorowy (Transversal Programme)

4 kluczowe działania – rozwój polityki edukacyjnej; uczenie się języków; ICT; upowszechnienie przykładów najlepszej praktyki

Program Jean Monnet

3 kluczowe działania – Akcja Jean Monnet; instytucje europejskie; stowarzyszenia europejskie

 
Program Grundtvig wspiera działania dot. niezawodowej edukacji dorosłych w bardzo szerokim rozumieniu. Może to być zarówno:
  • edukacja formalna (np. uzupełnianie średniego wykształcenia w Liceum dla Dorosłych funkcjonującego samodzielnie lub w strukturze Centrum Kształcenia Ustawicznego),
  • edukacja pozaformalna (w formie szkoleń zorganizowanych, kursów, seminariów, itp., np. przez Uniwersytet Trzeciego Wieku, Dom Kultury lub dowolną inną placówkę edukacji dorosłych),
  • edukacja nieformalna (nie w formie zorganizowanych kursów, ale np. w rodzinie, realizowana przez biblioteki, muzea i inne placówki kulturalne, media, itd.).

Uwaga: Edukacja na poziomie wyższym, podobnie jak edukacja zawodowa nie jest rozumiana jako edukacja dorosłych objęta programem Grundtvig – wnioskujący powinni kierować się odpowiednio do programu Erasmus i Leonardo da Vinci. Edukacja na poziomie szkoły podstawowej, gimnazjalnej lub ponadgimnazjalnej objęta jest programem Comenius, chyba, że prowadzona jest w szkołach dla dorosłych, wtedy wchodzi w zakres programu Grundtvig.

Z powodu stosunkowo niewielkiego budżetu programu Grundtvig (wielokrotnie mniejszego od programów Erasmus, Leonardo da Vinci i Comenius) zwracamy baczną uwagę, by działania finansowane z programu Grundtvig dotyczyły ogólnej edukacji dorosłych, a nie zawodowej bądź na poziomie wyższym. Wszystkich zainteresowanych dowolnymi aspektami edukacji zawodowej (w tym osób dorosłych)  zapraszamy do programu Leonardo da Vinci, natomiast dofinansowanie działań dot. edukacji na poziomie wyższym (w tym doskonalenie kadr akademickich) jest możliwe w programie Erasmus.

Switch style